Het 9-euro-ticket voor het openbaar streekvervoer in Duitsland was een tijdelijke maatregel die van 1 juni tot en met 31 augustus 2022 van kracht was. Dit persoonsgebonden ticket bood de mogelijkheid om voor slechts 9 euro per maand onbeperkt gebruik te maken van plaatselijk vervoer, waaronder regionale treinen, bussen, S-Bahnen, U-Bahnen en trams. Langeafstandstreinen waren uitgesloten van dit aanbod.
Details en Voorwaarden van het 9-Euro-Ticket
Kinderen ouder dan 6 jaar moesten hun eigen ticket aanschaffen. Personen die reeds een abonnement hadden, profiteerden automatisch van de prijsverlaging. Het ticket was digitaal beschikbaar via de apps van de vervoersbedrijven, maar kon ook ter plaatse worden gekocht bij klantencentra, ticketbureaus, ticketautomaten en in de bus bij de chauffeur.
Het 9-euro-ticket was in principe alleen geldig binnen de Duitse landsgrenzen en eindigde bij het laatste station vóór de grens. Volgens mobil.NRW moesten voor reizen naar Nederland of België aparte vervoerbewijzen worden aangeschaft. Sommige vervoersbedrijven stonden echter toe dat het 9-euro-ticket gebruikt werd tot de eerste halte in Nederland. In de deelstaat Niedersachsen eindigde de geldigheid van het 9-euro-ticket aan de Duits-Nederlandse grens.
De Impact en Resultaten van de Actie
Het 9-euro-ticket, geïntroduceerd als middel tegen inflatie en klimaatverandering, werd door miljoenen mensen benut. In de drie maanden dat de actie liep, werden maar liefst 52 miljoen tickets verkocht in Duitsland. Dit leidde tot een miljard extra reizen per maand volgens de vereniging van transportbedrijven VDV. Toeristen mochten de tickets ook kopen, wat bijdroeg aan een toename van het aantal reizen naar toeristische bestemmingen zoals de Noordzee, de Oostzee en de Alpen.
Hoewel er vooraf zorgen waren over de capaciteit van het openbaar vervoer, leek de drukte over het algemeen beheersbaar. Er waren echter meldingen van problemen door te grote drukte, met name tijdens het Pinksterweekend. Sommige treinen konden niet rijden omdat er te veel mensen instapten, en het personeel maakte overuren.
Gedifferentieerd Gebruik en Milieu-effecten
In meer afgelegen regio's was het animo voor het 9-euro-ticket lager, vanwege het beperkte openbaar vervoeraanbod. In landelijke gebieden werd het ticket slechts half zo vaak gebruikt als in en rond de steden. Een onderzoek van het Duitse bureau voor statistiek, dat ook data van mobiele telefoons analyseerde, wees uit dat het ticket veel werd gebruikt voor toeristische uitstapjes.
Slechts een op de tien kopers gaf aan het ticket te gebruiken in plaats van de auto, wat suggereert dat het een alternatief voor de auto slechts voor een klein deel van de kopers was. Desondanks leverde het, door het grote aantal reizen, een aanzienlijke CO2-besparing op: 1,8 miljoen ton, vergelijkbaar met het effect van een maximumsnelheid op de snelwegen van 130 kilometer per uur.
Een Ticket voor Iedereen
Het 9-euro-ticket werd door gevarieerde groepen gebruikt. Anders dan bij reguliere abonnementen, die vaak door hoogopgeleide, voltijd werkende jongeren worden afgesloten, was de kopersgroep van het 9-euro-ticket qua leeftijd, opleiding, beroep en geslacht veel breder gespreid over de bevolking.
De redenen voor het kopen van het ticket waren voornamelijk de lage prijs en het gebruiksgemak. Met één ticket kon men op alle verschillende vervoersmiddelen in alle regio's overstappen, wat een belangrijk voordeel was ten opzichte van de eerdere situatie.
De Toekomst van het Deutschlandticket
Het 9-euro-ticket werd gezien als een succes, dat aantoont dat mensen graag meer gebruikmaken van het openbaar vervoer wanneer dit aantrekkelijker wordt gemaakt. De roep om een vervolg was groot, maar een herhaling van de lage prijs van 9 euro leek financieel onhaalbaar. De actie kostte de overheid zo'n 2,5 miljard euro.
Vanaf 1 januari 2025 stijgt de prijs van het Deutschlandticket, ook wel het 49-euro-ticket genoemd, van 49 naar 58 euro per maand. Dit ticket, dat in mei 2023 werd ingevoerd als een gereduceerd maandabonnement, biedt onbeperkt reizen in alle regionale en lokale bussen, trams en treinen in heel Duitsland, en op sommige trajecten in de Duits-Nederlandse grensstreek. Langeafstandstreinen zijn hierbij uitgesloten.
Dutch Interior: WOW! | Scenic Train Ride from Amsterdam to Alkmaar 🚂🇳🇱
Het Deutschlandticket: Kenmerken en Voordelen
Het Deutschlandticket (D-Ticket) blijft tot 2029 voor 58 euro per maand onbeperkt reizen mogelijk maken met het Duitse regionale en lokale openbaar vervoer. Het is geldig in alle Duitse lokale regionale treinen (RB, RE, S-Bahn), bussen, trams en metro's. Het D-Ticket geldt ook in veel treinen en bussen van Duitsland naar Nederland, waaronder specifieke lijnen die Nederland met Duitse grenssteden verbinden.
Het ticket is digitaal en wordt gedownload op een smartphone; fysieke papieren tickets zijn sinds 2024 niet meer beschikbaar. Reizen met het D-Ticket op lange trajecten kan langer duren en vaker overstappen vereisen, maar hoe vaker men reist, hoe voordeliger het wordt.
Succescijfers en Milieubijdrage
Het succes van het D-Ticket wordt onderstreept door de cijfers: in 20 maanden tijd heeft het de uitstoot van 2,3 miljoen ton CO2 voorkomen doordat 560 miljoen autoritten niet werden gemaakt. In die periode hadden 21 miljoen mensen een D-Ticket.
Het succes van het D-Ticket leidde er ook toe dat DB-Fernverkehr een uitzondering op de regel moest terugdraaien. Tot voor kort was het D-ticket ook geldig in IC- en ICE-treinen op specifieke trajecten tussen steden als Berlijn, Potsdam en Cottbus.
Vergelijking met Andere Ticketopties
In Nederland bestaat de wens voor een Nederlandse variant van het D-ticket, maar de verwachting is dat een NL-Ticket weinig nieuwe reizigers naar het openbaar vervoer zal trekken.
Voor reizigers in Duitsland kan het Deutschlandticket een aantrekkelijke optie blijven, ondanks de prijsstijging. Het is geldig in het Duitse openbaar vervoer, met uitzondering van IC-, ICE- en EC-treinen voor langeafstandsverbindingen, en bussen en treinen van particuliere maatschappijen zoals Flixbus en Flixtrain.
Aankoop en Gebruik van het Deutschlandticket
Het ticket wordt digitaal ontvangen via de app waarmee men zich heeft aangemeld. Het is een maandabonnement dat vóór de 20e van elke maand opgezegd kan worden. Voor eenmalig gebruik kan men het abonnement opzeggen kort na aanmelding, waarbij de hele maand wel betaald wordt.
Het Deutschlandticket is ook verkrijgbaar via Arriva via de glimble app, met de mogelijkheid om met iDEAL te betalen. Een andere optie is de HVV Switch-app, waarmee het ticket op een willekeurige dag kan ingaan en de eerste maand pro rata wordt betaald. Betaling kan via automatische incasso, creditcard en PayPal, hoewel de eerste twee opties soms problemen geven met een buitenlands adres.
Het Quer-durchs-Land-Ticket
Een alternatief voor het Deutschlandticket is het Quer-durchs-Land-Ticket. Deze dagkaart kost 46 euro voor de eerste persoon en is geldig in vrijwel alle regionale treinen (RE, IRE, RB en S-Bahn), maar niet in IC, ICE, IR en CityNightLine treinen.
Kinderen tot 5 jaar reizen gratis mee. Ouders kunnen hun kinderen of kleinkinderen jonger dan 15 jaar gratis meenemen. Honden zijn toegestaan in lokale treinen. Voor het meenemen van een fiets is een fietskaart vereist.
De geldigheidsuren van het Quer-durchs-Land-Ticket variëren: van maandag tot vrijdag van 09:00 uur tot 03:00 uur de volgende dag, en op zaterdag, zondag en Duitse feestdagen van 00:00 uur tot 03:00 uur de volgende dag.
Annulering en Bijkomende Voorwaarden
Tickets die via int.bahn.de of de DB Navigator-app zijn geboekt, kunnen kosteloos worden geannuleerd vóór de eerste geldigheidsdag en binnen 3 uur na boeking. Kinderen van 6 tot 14 jaar reizen gratis onder begeleiding van een persoon van 15 jaar of ouder, mits ze bij de boeking worden vermeld.
Bij het boeken van een treinticket tegen het supervoordelige tarief, is het City-Ticket afhankelijk van de opgegeven vertrek- of aankomsthalte tegen betaling verkrijgbaar. Als volgens de boekingsaanvraag uitsluitend langeafstandstreinen van DB nodig zijn, wordt het treinticket zonder City-Ticket verstrekt.
Praktische Reistips
Met het 9-euro-ticket kon men een hele maand onbeperkt gebruikmaken van het regionale openbaar vervoer in heel Duitsland, inclusief treinen, bussen, trams en metro's. Dit bood mogelijkheden voor stedentrips naar Berlijn of München, wandelingen in het Zwarte Woud, of een familievakantie langs de Rijn.
Het ticket was persoonsgebonden en niet overdraagbaar, en vereiste een geldig legitimatiebewijs met foto. Het meenemen van een fiets was niet standaard inbegrepen.
Het is raadzaam om de reis slim te beginnen vanaf een grensstation, routes goed te plannen en de drukste tijden te vermijden, gezien de mogelijkheid van overvolle treinen en vertragingen. Reserveren voor regionale treinen is doorgaans niet mogelijk.
Vergelijking met Oostenrijkse Klimaat Ticket
In Oostenrijk is het Klimaat Ticket geïntroduceerd, dat, anders dan het Duitse 9-euro-ticket, ook reizen per langeafstandstrein toestaat. Dit, gecombineerd met hoge benzineprijzen en verlaagde OV-prijzen, heeft geleid tot aanzienlijk drukkere treinen in Oostenrijk.
Enkele langeafstandstreinen waren incidenteel zo vol dat ze niet konden rijden, wat de uitdagingen van succesvolle OV-promotie onderstreept.