In Memoriam: David Luteijn
Tijdens een vergadering van de Eerste Kamer der Staten-Generaal op dinsdag 24 mei 2022 werd stilgestaan bij de herdenking van de heer ir. D. Luteijn. Het is een geëerde gewoonte om oud-leden die zijn overleden te gedenken. Vandaag werd David Luteijn herdacht, die op 13 april van datzelfde jaar op 78-jarige leeftijd overleed.
Levensloop en Achtergrond
David Luteijn werd geboren op 11 juli 1943 in een boerengezin in het Zeeuwse Zuidzande. Na het voltooien van zijn studie begon hij in 1970 zijn carrière als hoofd marketing bij kunstmestfabriek Windmill Holland in Vlaardingen. Desondanks bleef zijn passie liggen bij de akkerbouw. In 1975 werd hij, samen met zijn vader, eigenaar van een akkerbouwbedrijf op zijn geboortegrond in Zuidzande. Van 1987 tot 2001 bekleedde hij bovendien de functie van bestuursvoorzitter bij Cebeco, een coöperatieve aankoopvereniging voor Land- en Tuinbouw.
Politieke Carrière in de Eerste Kamer
Op 13 september 1983 trad Luteijn toe tot de Eerste Kamer. Met zijn voeten stevig in de agrarische praktijk, werd hij namens de VVD woordvoerder voor landbouw en visserij. Daarnaast toonde hij interesse in ontwikkelingssamenwerking. Vier jaar later werd Luteijn fractievoorzitter, wat inhield dat hij jaarlijks sprak tijdens de Algemene Politieke Beschouwingen. Zijn eerste bijdrage hieraan in 1987 was een uitgebreide uiteenzetting over de rol en plaats van de overheid.
In debatten nam Luteijn het woord niet om het woord te voeren, maar omdat hij iets te zeggen had. Hij koos daarbij bewust het juiste moment, een aanpak die hij omschreef als "Timing en dan erin gaan". Hij zag geen problemen in de toenemende politisering van de Eerste Kamer in de jaren tachtig. Als fractievoorzitter maakte Luteijn deel uit van het College van Senioren, waar de fractievoorzitters overlegden onder leiding van de Kamervoorzitter. Bij zijn afscheid in 1995 schetste toenmalig voorzitter Tjeenk Willink zijn deelname aan deze vergaderingen treffend: "Je zat op een strategische plek in een hoek van 45 graden tegenover de Voorzitter, een beetje onderuit, ontspannen, met oog voor de argumenten van anderen."
Tijdens de kabinetsformatie van 1994 weigerde Luteijn de ministerspost van Landbouw. Hij gaf de voorkeur aan het zitten op een tractor boven het ministerie, zoals destijds werd bericht. David Luteijn werd omschreven als een liberaal en boer in hart en nieren, die zich in de Eerste Kamer open, loyaal en collegiaal opstelde. Zijn zakelijke aanpak, directheid en spaarzame woorden kenmerkten zijn werk, zowel binnen als buiten de politiek.
Debatten en Stemmingen in de Eerste Kamer (Mei 2022)
Tijdens de vergadering van 24 mei 2022 stonden diverse agendapunten op de rol, waaronder stemmingen over moties en wetsvoorstellen. Een belangrijk deel van het debat betrof het wetsvoorstel tot goedkeuring van het Besluit houdende de vijfde verlenging van de geldingsduur van bepalingen van de Tijdelijke wet maatregelen covid-19.
Discussie over Wetsvoorstel Kinderopvang en Vaccinatie
Een centraal thema in de debatten was een initiatiefwet die voortkwam uit de precoronatijd en die in 2022 mogelijk niet meer voldeed aan de gestelde doelen. Verschillende fracties uitten hun zorgen over de kwaliteit en de consequenties van dit wetsvoorstel. De PVV-fractie betreurde het dat initiatiefnemers niet de gelegenheid kregen om via een novelle een door corona veroorzaakt probleem recht te zetten. De ChristenUnie had ernstige bezwaren tegen de kwaliteit van de wet en de geboden schijnveiligheid aan ouders. De VVD-fractie erkende de intenties van de initiatiefnemers, maar constateerde dat het wetsvoorstel in de loop van de behandeling verschoven was en onbedoelde effecten had voor werknemers en oudere kinderen in kindcentra. Zij vonden het respectloos dat een meerderheid geen ruimte bood voor een novelle.
De fracties van het CDA, PvdA en GroenLinks deelden de waardering voor de intenties van de initiatiefnemers om kinderen te beschermen, maar zagen serieuze problemen in de afbakening, doelstelling, effectiviteit en uitvoerbaarheid. Ook zij achtten een novelle geen oplossing. Andere fracties wezen op het teleurstellende gebrek aan ruimte voor de initiatiefnemers om bezwaren via een novelle te adresseren. Er was waardering voor de pogingen om een raamwerk te creëren voor ouders, maar het voorstel bood onvoldoende waarborgen en had ongewenste neveneffecten. Sommige partijen, die aanvankelijk voor het wetsvoorstel waren, stelden hun standpunt bij na het horen van kwalitatief hoogwaardige argumenten van tegenstanders. Zij betreurden echter het gebrek aan kansen voor de initiatiefnemers om een novelle uit te werken.
De fractie die het oorspronkelijke initiatiefvoorstel in de Tweede Kamer met grote meerderheid had aangenomen, constateerde dat de ontwikkelingen rond covid het voorstel in de wielen hadden gereden. Zij hadden graag gezien dat de initiatiefnemers de kans kregen om via een novelle de bezwaren te wegen en te bespreken. Nu dat niet gebeurde, moest het voorstel in de huidige vorm worden verworpen vanwege onbedoelde toevoegingen door covid.
Een andere stemverklaring wees erop dat de initiatiefwet, die dateerde uit de precoronatijd, in 2022 zijn doel voorbijschoot en de vaccinatiebereidheid mogelijk niet zou vergroten, maar zelfs tot segregatie in de kinderopvang kon leiden. Procedurele aspecten die eerder door een ander lid waren genoemd, werden hierbij onderschreven.
Discussie over Kiesformulier en Verkiezingen
Een ander agendapunt betrof een experimentenwet die de pijler "goede mensen" onder de verkiezingen zou aantasten. Het nieuwe kiesformulier, dat meer weg had van een puzzel waarbij kiezers twee nummers moesten combineren, plaatste kandidaat-volksvertegenwoordigers als lege bolletjes in plaats van met hun naam. De argumenten voor dit nieuwe formulier waren het telgemak, de betrouwbaarheid en de herkenbaarheid.
Een fractie betwijfelde of een groot stemformulier per se ongunstig is, aangezien dit wijst op een ruime keuze aan partijen en kandidaten. Ook werd getwijfeld aan de breed gedragen wens om het huidige formulier te veranderen. Met betrekking tot het telgemak werden alternatieven zoals een goede telstrategie, voldoende stemlokalen en systemen zoals CRAFT genoemd. Wat betreft betrouwbaarheid werd de vraag opgeworpen of het nieuwe formulier fouten zou verminderen, gezien recente discussies over telfouten in Maassluis. Er werd ook opgemerkt dat het handmatig uitvouwen en controleren van grote, uitvouwbare formulieren juist bijdraagt aan de transparantie en controleerbaarheid voor burgers. Het argument van herkenbaarheid, met name voor laaggeletterden door de vermelding van partijlogo's, werd erkend, maar er werd tevens de vraag gesteld of hiervoor een wetswijziging nodig was.
Vakantiehuisinformatie: Luteijn in Zuidzande
Naast de politieke carrière is er ook informatie over een vakantiehuis gerelateerd aan de naam Luteijn in Zuidzande. Ann en Pim Luteijn exploiteren er luxe, landelijk gelegen familiehuizen. Het familiebedrijf, Hof 't Suytsant, bestaat al sinds 1857 en was oorspronkelijk gericht op akkerbouw. Na zijn studie fruitteelt breidde Pim het bedrijf in 1996 uit met 14 hectare perenboomgaard.
Het idee om het oude wagenhuis te verbouwen tot groepsaccommodatie ontstond door een tante die een B&B runde. In een periode dat er nog geen groepsaccommodaties waren in West-Zeeuws-Vlaanderen, werd het wagenhuis omgebouwd tot twee aan elkaar geschakelde woningen voor 16 personen, die ook apart verhuurd konden worden. De namen Cottage Doyenne en Cottage Conference verwijzen naar de nabijgelegen boomgaard. Dit bleek een groot succes, gezien de vraag naar grote woningen voor familievakanties, zakelijke meetings en teambuilding.
Ann en Pim grepen vervolgens de kans om de naastgelegen boerderij, Groot Hof ter Zand, te kopen. Deze woning biedt plaats aan 24 personen en kan worden opgedeeld. Hun nieuwste project, Villa Vivère, een familiehuis voor maximaal 30 personen met een aparte cateringruimte voor evenementen, zou binnenkort worden opgeleverd. De focus ligt nu op fruitteelt en recreatie, een combinatie die zowel voor het gezin als voor de gasten prettig is. Gasten waarderen de landelijke ligging, de ruimte en de bedrijvigheid op het erf. Kinderen kunnen er genieten van skelters en de sfeer op de boerderij.
Het interview met Ann en Pim vond plaats vóór de gedeeltelijke lockdown van 14 oktober. Ze bieden hun ruime huizen nu ook aan voor gezinnen die er even tussenuit willen. De akkerbouw is inmiddels afgestoten.
De omgeving van Zuidzande, gelegen in het zonnigste deel van Nederland, biedt veel rust en ruimte. Het is een ideale locatie voor zakelijke meetings en teambuilding. De nabijheid van de Noordzee, met zijn brede stranden en duinen, draagt bij aan een ontspannen verblijf. De kustplaats Cadzand-Bad, met zijn nieuwe jachthaven, mag zich een "Salutary town by the sea" noemen, vanwege de heilzame effecten van het zeewater, het klimaat en de bodemproducten.
De beeldbank van het Zeeuws Archief bevat uitgebreid historisch beeldmateriaal van Zeeland, waaronder foto's, kaarten en tekeningen vanaf de zestiende eeuw tot heden. Dit materiaal, afkomstig uit diverse archieven en collecties, biedt inzicht in de geschiedenis van de regio.
tags: #david #luteijn #zuidzande #vakantiehuis