De Economische Rol van Luchthavens

De economische rol van luchthavens, met name die van de International Air Transport Association (IATA), is een complex samenspel van factoren dat zowel globale als regionale economische groei kan stimuleren. Hoewel luchthavens vaak worden gezien als motoren voor economische ontwikkeling, nuanceert recent onderzoek deze perceptie, vooral met betrekking tot kleinere, regionale luchthavens.

Regionale Luchthavens: Een Nuancering van de Economische Impact

Kleine, regionale luchthavens leiden vaak een onzeker bestaan, terwijl ze tegelijkertijd worden beschouwd als stimulatoren van de regionale economie. Onderzoek van de Rijksuniversiteit Groningen door Felix Pot en Sierdjan Koster stelt echter dat dit beeld niet volledig accuraat is. Hun bevindingen suggereren dat economische groei doorgaans niet volgt op de groei van het vliegverkeer, maar juist andersom. Regionale luchthavens zijn daarom niet per se boosters van economische groei.

Er bestaat ongetwijfeld een verwevenheid tussen luchtvaart en economische groei. Deze relatie is echter aanzienlijk zwakker voor kleinere luchthavens dan voor grotere, met een veelvoud aan routes en verbindingen. De richting van deze correlatie is eveneens niet uniform. Voor grotere luchthavens wijzen de meest significante indicatoren op een zelfversterkend proces, waarbij economische groei en de groei van de luchthaven elkaar wederzijds stimuleren. Voor kleinere luchthavens is de groei van het vliegverkeer in de meeste gevallen een gevolg van economische groei.

De academische inzichten over het beperkte economische belang van regionale luchthavens betekenen niet automatisch dat ze geen bestaansrecht hebben. Het impliceert wel dat discussies over ondersteuning van deze luchthavens anders gevoerd moeten worden, aldus de onderzoekers. Pot benadrukt dat argumenten met betrekking tot de maatschappelijke betekenis van een luchthaven centraal moeten staan. Denk hierbij aan de toegankelijkheid van afgelegen gebieden, het ondersteunen van het regionale imago, het spreiden van passagiersstromen, of andere luchthavenfuncties zoals een vliegschool of luchthaven voor ambulances. De beslissing om een kleine luchthaven al dan niet te ondersteunen, is een politieke keuze waarbij alle maatschappelijke belangen moeten worden afgewogen.

Infographic die de economische correlatie tussen groei van luchthavens en algemene economische groei illustreert, met onderscheid tussen grote en kleine luchthavens.

De Johan Adolf Pengel International Airport (JAP) als Motor voor Economische Groei

In Suriname wordt de Johan Adolf Pengel International Airport (JAP) door NV Luchthavenbeheer verder uitgebouwd tot een motor voor economische groei, met als ambitie één miljoen reizigers per jaar en de bouw van een nieuwe terminal. Tijdens de viering van het 30-jarig bestaan werd benadrukt dat de luchthaven een strategische rol speelt als toegangspoort tot Suriname. Minister Raymond Landveld van Transport, Communicatie en Toerisme (TCT) noemde de luchthaven “de poort naar de wereld” en onderstreepte het belang van betere connectiviteit en efficiëntere dienstverlening.

De regering zet in op het versterken van de operationele basis van de luchthaven, met aandacht voor veiligheid, faciliteiten en de uitbreiding van internationale verbindingen. Meer luchtvaartmaatschappijen moeten Suriname aandoen om de groeiambities te realiseren. Directeur Vijay Chotkan gaf aan dat de bouw van een nieuwe terminal, onderdeel van het Airport Expansion Project, een van de belangrijkste prioriteiten is. Er zijn reeds gesprekken gevoerd met belanghebbenden om dit project te versnellen, mogelijk via een internationale aanbesteding.

Daarnaast wordt gekeken naar een sterkere betrokkenheid van de lokale gemeenschap, onder meer rond Wit Santi en Hollandse Kamp, zodat ook zij kunnen profiteren van de economische ontwikkeling rondom de luchthaven. Volgens Chotkan moet Suriname tempo maken, mede in het licht van de verwachte ontwikkelingen in de olie- en gassector. Hij wees op Guyana als voorbeeld, waar deze sector heeft geleid tot versnelde groei en meer internationale luchtverbindingen. Ook vanuit de raad van commissarissen en de vakbond werd het belang van verdere modernisering en groei benadrukt.

Artistieke impressie van de geplande nieuwe terminal van de Johan Adolf Pengel International Airport (JAP).

Luchtvaart als Drijvende Kracht voor Globale Economische Groei

Luchtvaart is een kritische drijfveer voor mondiale economische groei, sociale verbindingen en duurzame ontwikkeling. Naast het efficiënt verplaatsen van mensen en goederen, bevordert luchtvervoer handel, ondersteunt het toerisme en stelt het bedrijven in staat om te gedijen. Het speelt een cruciale rol bij het behalen van de Verenigde Naties Duurzame Ontwikkelingsdoelen (SDG's) door de toegang tot onderwijs te verbeteren, culturele uitwisseling te faciliteren en mobiliteit te vergroten.

Het realiseren van het volledige potentieel van de luchtvaart vereist echter strategische investeringen en beleidsondersteuning. Hoewel luchtvervoer aanzienlijke vooruitgang heeft geboekt op het gebied van toegankelijkheid en efficiëntie, kunnen infrastructuuruitdagingen, regelgevende kaders en kostenstructuren de groei beïnvloeden. Door deze barrières aan te pakken, kunnen overheden en belanghebbenden nog grotere voordelen ontsluiten, zodat luchtvaart een krachtige motor blijft voor economische en sociale vooruitgang.

AI en duurzaamheid | Uitgelegd in 3 minuten

Onderzoek naar de Economische Winst van Luchtvaartgroei in Europa

De veronderstelling dat uitbreiding van de luchtvaart de economie versterkt, gaat in grote delen van Europa, waaronder Nederland, niet meer op. Dit blijkt uit nieuw onderzoek van de New Economics Foundation, in opdracht van de Europese milieuorganisatie Transport & Environment (T&E). Het onderzoek verschijnt op een moment dat in de Nederlandse kabinetsformatie belangrijke besluiten worden genomen over de ontwikkeling van Schiphol en Lelystad Airport. Natuur & Milieu wijst erop dat groei dus geen logisch scenario is.

De onderzoekers analyseerden ruim 270 Europese regio's en concluderen dat in regio's met een hoge welvaart en een uitgebreid netwerk aan bestemmingen, extra vluchten geen economische groei meer opleveren en soms zelfs een negatief effect hebben. In het merendeel van de regio's, met name in Noord- en West-Europa, blijkt een hogere materiële welvaart te leiden tot meer vliegverkeer, en niet andersom. Een groter aantal vluchten blijkt vooral samen te gaan met meer uitgaand toerisme.

Uit het onderzoek blijkt dat er rond Schiphol sprake is van verzadiging: het routenetwerk is zo uitgebreid dat extra capaciteit geen economische waarde meer toevoegt. Bovendien daalt het aantal zakelijke vluchten al jaren, terwijl vooral recreatieve vluchten toenemen. Het merendeel van de passagiers op die vluchten bestaat uit uitgaande toeristen en overstappers die hier alleen landen om weer door te vliegen.

"De economische voordelen zijn uitgeput, terwijl de maatschappelijke kosten blijven oplopen. Denk aan klimaat, luchtvervuiling en de overlast voor alle omwonenden. Het credo dat ‘meer vliegen goed is voor onze economie’ houdt in het politieke debat hardnekkig stand, maar dit onderzoek van T&E laat zien dat het simpelweg niet meer klopt," zegt Bert van Mourik, programmaleider Luchtvaart. "De economische voordelen zijn uitgeput, terwijl de maatschappelijke kosten blijven oplopen. Denk aan klimaat, luchtvervuiling en de overlast voor alle omwonenden."

In de kabinetsformatie liggen beslissingen op tafel over Lelystad Airport, de vormgeving van de vliegbelasting en de invoering van een CO2-plafond. Bert van Mourik voegt toe: "De vraag is niet óf de luchtvaart kan groeien, maar wát het de samenleving eigenlijk oplevert. Dit onderzoek laat zien: economisch voegt groei niets toe. Ondertussen is wel sprake van forse klimaatschade en ernstige overlast voor de omwonenden van Schiphol."

Grafiek die de afname van economische meerwaarde van extra vluchten in verzadigde regio's aantoont, naast de stijgende maatschappelijke kosten.

tags: #economische #rol #van #luchthavens #iata