Het coronavirus heeft wereldwijd grote impact gehad op het dagelijks leven en de mogelijkheden om te reizen. Vooral voor de reisbranche waren de gevolgen ingrijpend. Met de versoepeling van maatregelen en de ontwikkeling van vaccins, ontstaat er weer ruimte om na te denken over vakanties naar het buitenland. Dit artikel biedt een overzicht van de coronamaatregelen en reisadviezen die specifiek van toepassing waren of nog steeds gelden voor Portugal, met de nadruk op de periode rond juli 2020, maar ook met recente informatie.
Reisadviezen en versoepelingen
Het ministerie van Buitenlandse Zaken heeft het reisadvies voor bepaalde gebieden in Portugal, zoals de regio's rond Lissabon en Porto, verscherpt van geel naar oranje vanwege een toename van het aantal besmettingen. Dit betekende dat reizen naar deze gebieden alleen nog werd aangeraden als dit strikt noodzakelijk was, waarbij vakantiereizen als niet-noodzakelijk werden beschouwd. Reizigers in deze gebieden konden ook rekenen op verminderde of geen verzekeringsdekking. Nederlanders die zich in deze regio's bevonden, kregen het advies om zich af te vragen of hun verblijf noodzakelijk was en kregen het advies om bij terugkomst in Nederland twee weken in quarantaine te gaan.
Aan de andere kant zagen de coronacijfers in Europa gestaag dalen, met veel Europese landen die een geel of groen reisadvies kregen. Het virus was echter nog niet volledig verdwenen, wat bleek uit oplopende besmettingen in diverse Spaanse regio's. Het RIVM monitorde de situatie op de Canarische Eilanden en de Balearen nauwlettend, waar destijds een geel reisadvies gold. Desondanks benadrukte het ministerie van Buitenlandse Zaken dat reizen in deze tijden altijd een risico bleef.
Meer recentelijk, vanaf 1 juli 2021, kon men met een Digitaal Corona Certificaat (DCC) naar Portugal reizen. Voor reizen naar Portugal gold toen over het algemeen een geel reisadvies. Dit hield in dat er bij aankomst in Portugal geen (thuis)quarantaine meer verplicht was. Wel was er, bij reizen met het vliegtuig, nog een PCR-test vereist. Voor terugkeer uit Portugal, inclusief Madeira en de Azoren, was er geen testverplichting meer. Deze maatregelen golden voor passagiers uit landen van de Europese Unie met meer dan 500 gevallen van Covid-19 per 100.000 inwoners. Alle reizigers moesten minimaal 24 uur voor aanvang van de reis een elektronisch PLF-formulier invullen.
Specifiek voor Madeira gold dat niet-geteste personen een test konden afleggen op het vliegveld en de resultaten moesten afwachten in hun accommodatie. Bij een positieve testuitslag moesten de adviezen van de lokale gezondheidsautoriteiten worden gevolgd, wat kon leiden tot verplichte isolatie en quarantaine voor reisgenoten en familieleden. Op Madeira was het verplicht om in alle openbare gelegenheden en buiten een mondkapje te dragen, met uitzonderingen voor kinderen tot 6 jaar en personen die het mondkapje niet zelfstandig konden op- of afzetten. Personen met een vaccinatiecertificaat of een herstelbewijs van COVID-19 (niet ouder dan 90 dagen) konden direct de autonome regio Madeira betreden zonder testplicht.
De Portugese overheid hield een lijst bij met landen waarvoor specifieke testvereisten golden. Het RIVM probeerde de informatie over reisadviezen zo actueel mogelijk te houden, maar benadrukte dat het altijd raadzaam was om het actuele reisadvies via officiële kanalen te controleren.
Maatregelen ter plaatse in Portugal
In Portugal zelf golden specifieke coronamaatregelen die afweken van die in Nederland. Zo was er een afstandsregel van 2 meter en was het gebruik van mondkapjes verplicht in gesloten gelegenheden en in de buitenlucht, wanneer de geadviseerde afstand van 2 meter niet aangehouden kon worden. Levensmiddelenwinkels en apotheken bleven geopend.
Voor de horeca golden op vrijdag vanaf 19.00 uur en in het weekend (zaterdag, zondag en feestdagen) specifieke regels. Bezoek aan eet- en drinkgelegenheden was alleen toegestaan op vertoon van een DCC. Bedrijven moesten uiterlijk om 2.00 uur sluiten, met een maximum van 6 personen per tafel binnen en 10 personen buiten. Veel horecagelegenheden moesten hun capaciteit aanpassen om aan de sanitaire eisen te voldoen.
In Griekenland, een andere populaire vakantiebestemming, golden vanaf een bepaald moment ook weer strenge coronamaatregelen in restaurants, cafés en nachtclubs. Deze locaties werden in verband gebracht met een scherpe toename van besmettingen, vooral onder jongeren. Bezoekers mochten alleen zitten en er werd een plafond aan het aantal gasten gesteld. Het aantal nieuwe besmettingen in Griekenland verdubbelde binnen een week, met een gemiddelde leeftijd van de zieken rond de 27 jaar. Honderden besmettingen werden gelinkt aan uitgaansgelegenheden.
In heel Griekenland gold de verplichting om een mondkapje te dragen in alle openbare ruimtes, zowel binnen als buiten, met een boete van €300 bij overtreding. Er waren echter uitzonderingen voor thuisquarantaine en testverplichting bij terugkomst uit bepaalde Griekse regio's, zoals de Noord-Egeïsche eilanden, de Zuid-Egeïsche eilanden en de Ionische eilanden, met uitzondering van de rest van Griekenland en Kreta.
Veilig op reis met flexibele voorwaarden
Veel reisorganisaties benadrukten de veiligheid van hun reizigers en boden flexibele voorwaarden om zorgeloos op reis te kunnen gaan. Reisorganisaties die gespecialiseerd waren in individuele rondreizen op maat konden snel schakelen om reizen corona-proof te maken. Reizen werden individueel aangeboden, met verblijf in kleinschalige hotels en zelf samengestelde routes in samenwerking met lokale vertegenwoordigers. Zij hielden de situatie en reisadviezen per bestemming nauwlettend in de gaten en stonden in contact met brancheorganisaties zoals de ANVR en het Ministerie van Buitenlandse Zaken.
Flexibele reisvoorwaarden, zoals een "super flex pakket", werden aangeboden zonder extra kosten, om financiële en gezondheidsrisico's te minimaliseren. Reisorganisaties namen het regelwerk uit handen en zorgden voor droomreizen, met 24/7 ondersteuning vanuit Nederland en ter plaatse. Repatriëring werd gegarandeerd, altijd in overleg. Financieel gezonde reisorganisaties, aangesloten bij de ANVR, SGR en het Calamiteitenfonds, boden zekerheid.
Impact van corona op de reisbranche en andere sectoren
De coronacrisis had ook een grote impact op andere sectoren. De uitgaanssector, met nachtclubs en discotheken, vroeg de Tweede Kamer om een snelle heropening per 1 augustus, met een protocol voor beschermende maatregelen. De regering had echter aangegeven dat deze sectoren tot minimaal 1 september gesloten moesten blijven. Zonder aanvullende financiële hulp dreigden veel zaken failliet te gaan of in criminele handen te vallen.
Poppodia zoals Paradiso moesten reorganiseren en een kwart van het personeel ontslaan vanwege de financiële gevolgen van de crisis. Concerten werden afgelast of verplaatst, en de onzekerheid over heropening op volledige capaciteit bleef groot. De NOW-regeling vanuit de overheid bood enige steun, maar dekt de maandelijkse verliezen niet volledig. Paradiso, een non-profitorganisatie die voor 94% afhankelijk is van eigen inkomsten, hoopte op verlenging van de NOW-regeling.
Ook de kermissen ondervonden hinder. Hoewel kermissen vanaf een bepaald moment weer mochten plaatsvinden, gaven veel gemeenten nog steeds geen vergunning, wat resulteerde in afgelaste evenementen. Gemeenten maakten zich zorgen over de beheersbaarheid en de handhaving van de 1,5 meter afstand.
De verkoop van internationale treintickets trok langzaam weer aan na een dieptepunt in april. Hoewel de verkoop toenam tot ongeveer 30% van het normale niveau, was dit nog ver verwijderd van het oude niveau. Populaire bestemmingen zoals Antwerpen, Brussel, Parijs, Berlijn en Keulen bleven ongewijzigd, waarbij Berlijn relatief populair was vanwege late ticketboekingen.
Covid-19 en de reisindustrie
Nieuws uit andere landen
Het nieuws rondom het coronavirus beperkte zich niet tot Portugal. In Californië werden cafés, restaurants en bioscopen voor zeker drie weken gesloten vanwege een sterke toename van het aantal gevallen. Ook andere Amerikaanse staten zoals Florida en Texas zagen een toename van besmettingen en legden beperkingen op.
In Denemarken werd de bekerfinale stilgelegd omdat supporters zich niet aan het coronaprotocol hielden, met name de anderhalvemeterregel. Hardleerse supporters werden het stadion uitgezet en er werden arrestaties verricht.
In Bangladesh deden agenten aan yoga om fysiek en mentaal gezond te blijven, aangezien 10.000 van de 150.000 coronabesmettingen in het land bij agenten werden vastgesteld. Zij speelden een belangrijke rol bij handhaving van maatregelen en liepen daardoor meer risico.
In Twello, Nederland, werden 43 medewerkers van visverwerker ProFish besmet met het coronavirus. De GGD onderzocht de contacten en de oorzaak van de uitbraak.
In Suriname werden twee parlementariërs besmet met het coronavirus, wat leidde tot quarantaine van meerdere topfiguren uit de politiek. Ook werd een dorp in het zuidoosten van Suriname volledig afgesloten van de buitenwereld vanwege een hoog aantal besmettingen, waarschijnlijk meegebracht door Braziliaanse goudzoekers.
In Israël en de Palestijnse Gebieden werd een aanzienlijke toename van het aantal besmettingen gemeld, wat leidde tot een lockdown op de Westelijke Jordaanoever.
De Europese Unie besloot de reisbeperkingen voor Turkije te handhaven, wat tot teleurstelling leidde bij Ankara. Zij vonden dat de beslissing niet op objectieve criteria was gebaseerd, gezien de succesvolle bestrijding van het virus in Turkije volgens de WHO.
Vaccinontwikkeling en medische doorbraken
Hoopgevende resultaten werden gemeld rondom de ontwikkeling van een coronavaccin door de universiteit van Oxford. Proefpersonen ontwikkelden de juiste immuniteit die bescherming biedt tegen het virus. Vier Europese landen, waaronder Nederland, sloten een overeenkomst met farmaceut AstraZeneca voor de levering van mogelijke doses van het vaccin. Hoewel de resultaten hoopgevend waren, waarschuwden wetenschappers voor te veel optimisme en werd aangegeven dat het vaccin waarschijnlijk niet voor de winter beschikbaar zou zijn.
Ook andere farmaceutische bedrijven boekten vooruitgang. Een vaccin van BioNTech en Pfizer werd door menselijke proefpersonen goed getolereerd in het eerste teststadium.
Twee mannen werden veroordeeld tot twee jaar cel voor het witwassen van geld verdiend met frauduleuze verkoop van mondkapjes. De fraude betrof een partij van 11 miljoen mondkapjes die niet geleverd werden na aanbetaling.
tags: #luchthavens #portugal #corona