Het ministerie van Buitenlandse Zaken speelt een cruciale rol in het informeren van burgers over de veiligheidssituatie in het buitenland. Het reisadvies wordt voortdurend bijgewerkt, waarbij nauwlettend de veiligheidssituatie in landen en gebieden wordt gevolgd. Indien er veranderingen optreden, wordt onderzocht of aanpassing van het reisadvies noodzakelijk is. Het ministerie streeft ernaar de reisadviezen zo actueel mogelijk te houden, hoewel het soms kan voorkomen dat de meest recente ontwikkelingen nog niet in het advies zijn verwerkt. Dit kan te wijten zijn aan de noodzaak om nieuwe informatie grondig te controleren of aan de tijd die nodig is om zorgvuldig te overwegen of een kleurcode moet worden aangepast.
Het proces voor het opstellen van een reisadvies verloopt in drie stappen:
Stap 1: Informatie verzamelen
Nederlandse ambassades monitoren de situatie in de landen en gebieden waarvoor zij verantwoordelijk zijn. Ze ondernemen actie om de veiligheidssituatie ter plaatse te verifiëren en onderhouden contacten met lokale overheden, veiligheidsexperts, ambassades van andere landen, Nederlandse hulporganisaties en de lokale pers. De reactie van lokale autoriteiten op incidenten, zoals de snelheid waarmee de situatie weer onder controle wordt gebracht, wordt meegenomen in de beoordeling. Indien de situatie verbetert of verslechtert, delen de ambassades deze informatie met het ministerie.
Stap 2: Informatie controleren
Het ministerie van Buitenlandse Zaken valideert alle door de ambassades verzamelde informatie. Er wordt beoordeeld of het beeld compleet is en wat de implicaties hiervan zijn voor Nederlanders in het betreffende land of gebied. De vraag is of de kleurcode aangepast moet worden of dat een tekstuele wijziging volstaat.
Stap 3: Reisadvies aanpassen
Na de verificatie van alle informatie neemt het ministerie een besluit over de noodzaak van een update van het reisadvies.

Versoepeling van reisadviezen voor delen van Europa
Op vrijdag 7 mei 2021 werden de reisadviezen voor bepaalde Europese regio's versoepeld. Reizigers die terugkeren uit Finland, van het Portugese vasteland, en specifieke Spaanse en Griekse eilanden hoefden niet langer in quarantaine en waren vrijgesteld van testverplichtingen bij terugkomst in Nederland. Deze gebieden werden door het ministerie van Buitenlandse Zaken niet langer beschouwd als "covid-hoogrisicogebied".
Specifieke gebieden met versoepeld reisadvies
- Spaanse eilanden: Ibiza, Mallorca en Menorca.
- Griekse eilanden: Rhodos, Lesbos en Kos.
- Portugees vasteland en de Azoren.
Voor het Portugese eiland Madeira bleven de bestaande regels van kracht, net als voor het vasteland van Spanje en Griekenland. Ondanks deze versoepelingen bleven er beperkingen gelden voor reizen van Nederland naar al deze landen, en heel Europa bleef tot minstens 15 mei onder een oranje reisadvies vallen. Dit hield in dat het advies luidde: alleen noodzakelijke reizen.
Het oranje reisadvies had onder andere gevolgen voor reisverzekeringen. Er werd verwacht dat bij de daaropvolgende persconferentie van het kabinet op 11 mei, het negatieve reisadvies voor deze gebieden als eerste zou worden ingetrokken.
Internationale ontwikkelingen rondom COVID-19
Roemenië: Vaccinatiemarathon
In Roemenië startte een driedaagse 'vaccinatiemarathon' waarbij burgers zonder afspraak terecht konden bij vaccinatiecentra. Er waren 1200 vrijwilligers in meerdere steden beschikbaar om de vaccinaties toe te dienen.
De BRUTALE Laatste Uren Van De Roemeense Dictator Nicolae Ceaușescu
EU en vaccinpatenten
De Europese Commissievoorzitter Ursula von der Leyen gaf aan dat de EU openstaat voor discussies over het tijdelijk opheffen van patenten op coronavaccins, een voorstel dat gesteund werd door de VS. Echter, veel EU-leiders waren sceptisch, met name omdat zij vonden dat dit het probleem van oneerlijke vaccinverdeling niet zou oplossen. Alternatieven zoals donaties en verhoogde vaccinexport werden door onder andere de Franse president Macron en de Duitse bondskanselier Merkel als effectiever beschouwd. De Duitse minister van Volksgezondheid Spahn benadrukte dat de productiecapaciteit en export van vaccins naar landen die deze hard nodig hebben, prioriteit hebben boven patentkwesties.

Griekenland: Verdere versoepelingen
Griekenland kondigde verdere versoepelingen aan, waaronder de heropening van beheerde stranden en scholen. Er golden strikte regels, zoals voldoende afstand tussen strandbedden en geen muziek op het strand. Leerlingen en docenten moesten tweemaal per week een negatieve zelftest kunnen tonen. Ook de culturele en sportsector kreeg meer ruimte, met de heropening van musea, openluchtbioscopen en -theaters. Avondklok, mondkapjesplicht en reisbeperkingen tussen regio's bleven echter van kracht.
Verenigd Koninkrijk: Groene lijst voor reisadviezen
Het Verenigd Koninkrijk wees twaalf landen aan als 'laagrisicogebieden' ('groene lijst'). Reizigers uit deze landen hoefden bij terugkomst niet meer in quarantaine. Populaire vakantiebestemmingen zoals Spanje, Frankrijk en Griekenland stonden niet op deze lijst. Landen als Turkije, Nepal en de Malediven werden juist op de 'rode lijst' geplaatst, wat leidde tot verplichte quarantaine in een hotel op eigen kosten.
WHO keurt Chinees vaccin goed
De Wereldgezondheidsorganisatie (WHO) keurde onder voorwaarden het coronavaccin van Sinopharm goed, wat de toegang tot dit vaccin voor armere landen via het Covax-programma mogelijk maakte.
Nederland: Vaccinatiebeleid en capaciteit
Demissionair minister De Jonge vroeg het RIVM om te onderzoeken of zwangere vrouwen met voorrang gevaccineerd moeten worden, na mediaberichten over een verhoogd risico op ernstige ziekte bij coronabesmetting. In Amsterdam werd AFAS Live geopend als vierde vaccinatielocatie. Tegelijkertijd kampte de GGD met een tekort aan duizenden personeelsleden om de geplande massale vaccinaties in juni te kunnen uitvoeren. Er werd een online wervingscampagne gestart om medische toezichthouders te werven.

EU-premiers pleiten voor Europees verdeelsysteem
Premiers van Frankrijk, België, Spanje, Denemarken en Zweden riepen de EU op tot de oprichting van een Europees verdeelmechanisme voor overtollige coronavaccins, ter aanvulling op het Covax-programma. Zij waarschuwden dat anders de EU het vacuüm zou laten vullen door anderen, die vaccins als geopolitiek middel zouden kunnen inzetten.
Nieuwe besmettingen en ziekenhuisopnames
Op vrijdag 7 mei 2021 werden 7575 nieuwe coronabesmettingen gemeld in Nederland. Het aantal positieve tests daalde gemiddeld met 3 procent ten opzichte van de week ervoor. Het aantal coronapatiënten in de ziekenhuizen nam af tot 2521, het laagste aantal in twee weken. Het aantal patiënten op de intensive care (IC) daalde eveneens.
Reisadviezen van mei 2020 vergeleken met mei 2021
In de zomer van 2020 werd het reisadvies voor de meeste Europese landen versoepeld naar 'geel', wat betekent 'let op, veiligheidsrisico's'. Dit was een aanzienlijke verandering ten opzichte van de eerdere periode waarin het advies voor heel Europa 'oranje' was (alleen noodzakelijke reizen). Veel Europese landen openden hun grenzen voor toeristen, met wisselende regels per land. Italië verwelkomde toeristen vanaf 3 juni, Duitsland opende de grenzen volledig op 15 juni, en Frankrijk opende de grenzen op 15 juni voor toeristen. Spanje volgde op 21 juni, waarmee quarantaineregels kwamen te vervallen, hoewel er in bepaalde regio's, zoals rondom Barcelona, weer oplevingen van het virus waren die leidden tot een aangepast reisadvies.
Groot-Brittannië opende de grenzen voor toeristische reizen vanaf 10 juli, met verplichte mondkapjes op veel plaatsen. Reizen door Scandinavië bleef een uitdaging vanwege de uiteenlopende regels per land. Denemarken stond toeristen uit een aantal Schengenlanden toe vanaf 27 juni, Noorwegen vanaf 15 juli met een advies om niet-essentiële reizen af te zien, en Zweden was toegankelijk voor toeristen uit Schengenlanden, maar de maatregelen van buurlanden konden de bereikbaarheid over de weg bemoeilijken. Het Nederlandse reisadvies voor Zweden bleef waarschijnlijk op oranje staan.
De versoepelingen waren onder voorbehoud; bij een opleving van het virus konden reisadviezen weer worden aangescherpt. Premier Rutte had eerder al opgeroepen vakanties zoveel mogelijk te spreiden en buiten de schoolvakanties te plannen.
Tunesië: Verschillen in reisadviezen
Er werd opgemerkt dat het Nederlandse reisadvies voor Tunesië afweek van dat van buurlanden als België en Duitsland. Waar Nederland Tunesië als "te gevaarlijk" beschouwde (code oranje, en in sommige gebieden code rood), markeerden België en Frankrijk het land als veiliger (code geel). Duitse reisbureaus boden weer reizen aan naar Tunesië. Reisorganisaties in Nederland volgden overwegend het advies van het ministerie van Buitenlandse Zaken, hoewel er kritiek was op de onderbouwing van het advies, dat gebaseerd zou zijn op geheime informatie van inlichtingendiensten.

tags: #nederland #versoepelt #reisadvies