De Sociale Verzekeringsbank (SVB) biedt de mogelijkheid om een vrijwillige verzekering af te sluiten, waarmee u de opbouw van uw AOW (Algemene Ouderdomswet) in Nederland kunt voortzetten nadat u het land heeft verlaten.
Wie komt in aanmerking voor vrijwillige AOW-verzekering?
Om in aanmerking te komen voor deze vrijwillige verzekering, dient u direct voor vertrek verplicht verzekerd te zijn geweest voor de AOW in Nederland. De aanvraag moet binnen één jaar na het einde van uw verplichte verzekering worden ingediend.
Een belangrijk aspect is dat u zich voor een maximale periode van 10 jaar vrijwillig kunt verzekeren. Langer dan 10 jaar vrijwillig verzekeren is alleen mogelijk in specifieke situaties.
Het vrijwillig verzekeren voor de AOW kan relatief duur zijn, aangezien de premie een percentage is van uw inkomen. In 2024 bedraagt deze premie minimaal € 561,- en maximaal € 5.617,- per jaar. De premie is een percentage (17.9%) over maximaal ongeveer € 35.000,- minus heffingskorting, met een minimale jaarlijkse premie van € 532,- en een maximale jaarlijkse premie van ongeveer € 5.325,-.
Een situatie waarin een vrijwillige verzekering wel aantrekkelijk kan zijn, is wanneer iemand geen inkomen heeft, en dus ook geen vervroegde pensioenuitkering ontvangt. In dat geval betaalt u de minimumpremie van € 532,- per jaar.
Voorwaarden voor vrijwillige AOW-verzekering
Om in aanmerking te komen voor de vrijwillige verzekering voor AOW, moet u aan de volgende voorwaarden voldoen:
- U vraagt de verzekering aan voor vertrek of binnen 1 jaar na vertrek uit Nederland.
- U bent in Nederland 1 jaar of langer verzekerd geweest voor de AOW.
- U heeft nog niet de AOW-leeftijd bereikt.
Duur van de vrijwillige verzekering
U kunt zich maximaal 10 jaar vrijwillig verzekeren. Dit geldt ook voor uw partner of kinderen. Er zijn echter uitzonderingen mogelijk.
Langer dan 10 jaar vrijwillig verzekeren
U kunt zich langer dan 10 jaar vrijwillig verzekeren indien u voldoet aan de volgende voorwaarden:
- U bent ouder dan 50 jaar bij de start van de vrijwillige verzekering.
- U woont buiten Nederland.
- U ontvangt een wettelijke uitkering uit Nederland die hoger is dan 35% van het bruto minimumloon.
Daarnaast kunt u zich ook langer verzekeren als u werkt voor:
- De Nederlandse overheid of voor een andere Nederlandse instantie die taken voor de overheid uitvoert.
- Een organisatie voor ontwikkelingssamenwerking, zoals War Child Nederland of Oxfam Novib, mits deze organisatie is goedgekeurd door de Nederlandse regering.
- Een internationale organisatie, zoals de Verenigde Naties of de NAVO.
- De Rijksoverheid, en zij uw werk betalen.
Korter dan 10 jaar vrijwillig verzekeren
In sommige gevallen stopt de vrijwillige verzekering binnen de 10 jaar. Dit kan bijvoorbeeld gebeuren wanneer u de AOW-leeftijd bereikt of wanneer u terugkeert naar Nederland.
Kosten van de vrijwillige verzekering
Een vrijwillige verzekering voor de AOW is niet kosteloos; u dient hiervoor premie te betalen. De premie is een percentage van uw inkomen. Elk jaar stelt de Nederlandse overheid dit percentage en de minimum- en maximumpremie vast. Bij een inkomen van de partner tot ongeveer € 9.000,- bruto per jaar moet de minimumpremie worden betaald.
In 2024 bedraagt de premie op jaarbasis minimaal € 561,- en maximaal € 5.617,-.
Als uw inkomen € 38.883,- of meer bedraagt, betaalt u meer premie. Heeft u weinig of geen inkomsten, dan betaalt u de minimumpremie.
Aanvragen van de vrijwillige verzekering
U kunt op verschillende manieren een vrijwillige verzekering AOW/Anw aanvragen.
Online aanvragen via Mijn SVB
- Log in op Mijn SVB.
- Kies voor 'Aanvragen' en daarna voor 'Vrijwillige verzekering (vertrek uit Nederland)'.
- Vul het formulier op het beeldscherm in.
- Print het ingevulde formulier en onderteken het.
- Stuur het per post op.
Bij uw aanvraag dient u uw inkomen in te vullen vanaf de datum van vertrek uit Nederland tot het einde van dat jaar.
Papieren aanvraag
Wilt u liever op papier een vrijwillige verzekering aanvragen? Download dan het formulier 'Aanvraag vrijwillige verzekering AOW/Anw'. Vul het in en stuur het per post op.
Vrijwillige verzekering voor partners van grensarbeiders
Werknemers die in België wonen en in Nederland werken, zijn verplicht verzekerd voor het ouderdomspensioen AOW. Mocht de werknemer overlijden, dan heeft de partner geen aanspraak op dit ouderdomspensioen. De niet-werkende partner kan in Nederland een vrijwillige verzekering voor het ouderdomspensioen (AOW) afsluiten, mits aan de volgende voorwaarden wordt voldaan:
- De vrijwillige verzekering moet worden afgesloten binnen een jaar nadat de grensarbeider in Nederland is gaan werken.
- De partners moeten gehuwd zijn.
- De partner mag niet in een verplichte pensioenverzekering in België deelnemen.
- De verzekering kan alleen worden afgesloten gedurende de periode dat de grensganger in Nederland verzekerd is.
- Bij pensionering van de grensganger stopt de vrijwillige verzekering van de partner.
Gaan u en uw partner trouwen nadat u bent begonnen als grensganger te werken? Dan kan de (huwelijks)partner zich binnen een jaar na de huwelijkssluiting vrijwillig verzekeren, mits de partner aan de eerder genoemde voorwaarden voldoet.
Vrijwillige Anw-verzekering
Het is ook mogelijk om u vrijwillig te verzekeren voor een Anw-uitkering (nabestaandenuitkering). Dit moet apart verzekerd worden, eveneens via de SVB. Mocht de partner bij overlijden van de grensganger een Anw-uitkering uit Nederland ontvangen, dan kan de vrijwillige verzekering voor de AOW doorlopen, ondanks het eventuele verstrijken van de 10-jaarstermijn.
Als u niet meer verzekerd bent voor de AOW, kan dit leiden tot een lagere AOW-uitkering later. Ieder jaar dat u niet verzekerd bent, krijgt u later 2% minder AOW. Bent u niet verzekerd en overlijdt u, dan krijgt uw partner geen nabestaandenuitkering en uw kind geen wezenuitkering. U kunt dit voorkomen door u voor de Anw te verzekeren.
Woont of werkt u buiten Nederland en bent u daardoor niet meer verzekerd? Wacht dan niet te lang met het aanvragen van een vrijwillige verzekering voor de Anw.
Nadelige gevolgen van niet verzekerd zijn
Als u buiten Nederland gaat wonen of werken, bent u vaak niet meer verplicht verzekerd voor de Algemene Ouderdomswet (AOW). Ieder jaar dat u niet verzekerd bent, wordt uw AOW met 2% gekort.
Als u voor uw werkgever tijdelijk in het buitenland werkt, bent u meestal wel verzekerd voor de AOW. Deze vorm van werken in het buitenland heet detachering.
Als u in het buitenland woont, blijft u meestal voor de AOW verzekerd als u in Nederland werkt en belasting en premies betaalt. Heeft u een detacheringsverklaring uit een ander land, dan bent u niet verzekerd voor de AOW.
Gaat u in het buitenland wonen en stopt uw AOW-verzekering? Dan kunt u uw verzekering voor de AOW en de Anw vrijwillig voortzetten bij de SVB. Dit voorkomt een lager pensioen later.
Raak je AOW niet kwijt in het buitenland! 🇪🇸🇵🇹 De 4 fouten die je pensioen kunnen kosten 😱
AOW-recht bij wonen in het buitenland
Indien u niet verplicht verzekerd bent, kunt u zich alsnog via de Sociale Verzekeringsbank bijverzekeren. Dit is afhankelijk van uw inkomen en kan vaak duur zijn.
De vrijwillige AOW-verzekering kan worden afgesloten voor een periode van maximaal 10 jaar. Daarna wordt bekeken of u in aanmerking komt voor een verlenging.
De premie is een jaarlijks opnieuw vastgesteld percentage van uw inkomen (met een maximum), gebaseerd op de Nederlandse belastingwetgeving en berekend over zowel uw Nederlandse als niet-Nederlandse inkomen.
Wanneer u in het buitenland woont, bent u zelf verantwoordelijk voor het (tijdig) aanvragen van uw AOW-pensioen. Start bij voorkeur een jaar vóór uw pensioenleeftijd.
Bent u in het land waar u woont sociaal verzekerd, dan vraagt u een AOW-pensioen ook dáár aan bij de betreffende uitvoeringsinstantie (voorwaarde is dat u in een land woont binnen de EU/EER of in een land waarmee Nederland een verdrag heeft gesloten).
Woon je in een land waarmee Nederland geen verdrag heeft gesloten, dan is handhaving (controle) vanuit Nederland rondom recht op AOW voor de overheid lastig (wet op de Beperking van Uitkeringen in het Buitenland, ofwel BEU). Dat leidt tot een veelvoud aan ogenschijnlijk arbitraire subregels; bijvoorbeeld een korting (tot wel 50%) op het in Nederland geldende minimumloon (waardoor je in feite gekort wordt op de hoogte van je AOW), of het uitgangspunt dat je in het buitenland wonend recht hebt op gehuwden-AOW (lager dan alleenstaande AOW) omdat controle op huwelijkse status ingewikkeld is.
Als u voor uw werkgever tijdelijk in het buitenland werkt, bent u meestal wel verzekerd voor de AOW. Deze vorm van werken in het buitenland heet detachering. Als u in het buitenland woont, blijft u meestal voor de AOW verzekerd. Dit geldt als u in Nederland werkt en belasting en premies betaalt. Heeft u een detacheringsverklaring uit een ander land? Dan bent u niet verzekerd voor de AOW. Gaat u in het buitenland wonen en stopt uw AOW-verzekering? Dan kunt u uw verzekering voor de AOW en de Anw vrijwillig voortzetten bij de SVB. U voorkomt daardoor later een lager pensioen.
Gaat u buiten Nederland studeren of stage lopen? Of heeft u plannen voor een wereldreis? Dan kan het zijn dat u niet meer verzekerd bent.
Invloed van reizen op pensioen en uitkeringen
Met pensioen gaan betekent tijd om de wereld te ontdekken! Veel mensen maken plannen om uitgebreid te reizen. Maar wist u dat een langere vakantie invloed kan hebben op uw pensioen, uitkering of aanvullende regelingen?
Krijgt u een aanvullende inkomensvoorziening ouderen (AIO) naast uw AOW-uitkering? Dan mag u maximaal 13 weken per kalenderjaar buiten Nederland verblijven. Bent u langer weg? Dan wordt uw AIO-aanvulling stopgezet.
Indien u naast uw pensioen ook nog recht heeft op een uitkering, zoals een WW-uitkering, moet u rekening houden met de regels van het UWV of uw gemeente als u vakantiedagen wilt opnemen.
Controleer of uw zorgverzekering medische kosten in het buitenland dekt. Voor reizen binnen Europa kunt u gratis een Europese zorgverzekeringskaart (EHIC) aanvragen bij uw zorgverzekeraar.
Dit artikel gaat specifiek over vakanties. Overweegt u om te emigreren? Dan gelden er andere regels voor uw pensioen en uitkeringen. Blijft u (deels) doorwerken na uw pensioen? Dan kunt u niet zomaar lange tijd op vakantie. U heeft dan te maken met de wettelijke regels rond vakantieaanvragen en eventuele afspraken met uw werkgever. Raadpleeg altijd uw arbeidsovereenkomst, cao en personeelsgids.